DOCUMENT INTELLIGENCE • LESSON ១៥

Rewrite, Accessibility និង Plain Language

by Sot Dimong

១៨ សីហា ២០២៦

កែសម្រួលឯកសារឱ្យច្បាស់ កាត់ពាក្យស្មុគស្មាញ រៀប Heading ត្រឹមត្រូវ និងបន្ថែម Alt text ។

រយៈពេលប្រហែល ២០ នាទី

Document Mission • Level 3 📚 Document Analyst

0 XP

ចាប់ផ្តើម

សេចក្តីផ្តើម
ឯកសារស្ថាប័នជាច្រើនត្រូវបានសរសេរឡើងដោយពោរពេញទៅដោយ ពាក្យបច្ចេកទេសពិបាកយល់ (Jargon), ប្រយោគវែងអូសបន្លាយ, និងទម្រង់អកម្ម (Passive Voice) ដែលធ្វើឱ្យអ្នកអានចំណាយពេលយូរ ឬយល់ខុសពីគោលបំណងពិតប្រាកដ។

Plain Language Writing & Document Accessibility មិនមែនជាការបន្ទាបគុណភាពឯកសារនោះទេ ប៉ុន្តែជា ការបង្កើនប្រសិទ្ធភាពនៃការទំនាក់ទំនង — ធ្វើឱ្យអ្នកអានអាច «ស្វែងរកអ្វីដែលពួកគេត្រូវការ, យល់ពីអ្វីដែលពួកគេអាន, និងយកព័ត៌មាននោះទៅប្រើប្រាស់បានភ្លាមៗ»។ នៅក្នុងមេរៀននេះ អ្នកនឹងរៀនពីបច្ចេកទេស Rewrite ឯកសារឱ្យមានឥទ្ធិពលបំផុត!

គោលបំណងនៃមេរៀននេះ

ចេះបម្លែងឯកសារស្មុគស្មាញ ទៅជា Plain Language ដែលងាយយល់ ងាយអាន និងងាយយកទៅអនុវត្ត ព្រមទាំងរៀបចំរចនាសម្ព័ន្ធឯកសារឱ្យស្របតាមស្តង់ដារ Accessibility (WCAG Headings, Alt Text, Contrast) សម្រាប់អ្នកអានគ្រប់រូប។

១. គោលការណ៍គ្រឹះទាំង ៥ នៃ Plain Language Writing

ការសរសេរជាភាសាសាមញ្ញ និងច្បាស់លាស់ ត្រូវផ្អែកលើ ៥ វិធាន ៖

១. Eliminate Jargon & Legalese (កាត់ពាក្យស្មុគស្មាញ) ជំនួសពាក្យបច្ចេកទេសពិបាកយល់ដោយពាក្យសាមញ្ញដែលមនុស្សទូទៅស្គាល់ ឬពន្យល់ន័យភ្លាមៗក្នុងវង់ក្រចក។

២. Use Active Voice (ប្រើទម្រង់កម្មានុវត្តន៍) សរសេរឱ្យដឹងច្បាស់ថានរណាជាអ្នកធ្វើសកម្មភាព (ឧ. ប្តូរពី «របាយការណ៍ត្រូវបានរៀបចំដោយក្រុមការងារ» ទៅជា «ក្រុមការងាររៀបចំរបាយការណ៍»)។

៣. Short Sentences & Paragraphs (ប្រយោគខ្លីខ្លឹម) កំណត់ប្រយោគមួយមិនឱ្យលើសពី ២០ ទៅ ២៥ ពាក្យ និងកថាខណ្ឌមួយមិនឱ្យលើសពី ៤ ទៅ ៥ បន្ទាត់។

៤. Chunking with Bullet Points & Tables បំបែកអត្ថបទរៀបរាប់វែងៗទៅជាបញ្ជីចំនុច (Bullet Lists) ឬតារាង ដើម្បីឱ្យអ្នកអានងាយ Scan មើល។

៥. Clear Informative Headings ដាក់ចំណងជើងដែលប្រាប់ពីខ្លឹមសារចំៗ មិនមែនដាក់ចំណងជើងទូទៅៗឡើយ។

២. ការប្រៀបធៀប Before vs After ក្នុងការ Rewrite ឯកសារ

ឧទាហរណ៍ជាក់ស្តែងនៃការកែសម្រួលអត្ថបទ ៖

មុនកែសម្រួល (Before - Complex & Passive)	ក្រោយកែសម្រួល (After - Plain Language)
«ក្នុងករណីដែលបុគ្គលិកមានបំណងធ្វើការស្នើសុំការឈប់សម្រាកពីការងារ នីតិវិធីនៃការបំពេញទម្រង់បែបបទត្រូវតែត្រូវបានអនុវត្តយ៉ាងហោចណាស់ ៣ ថ្ងៃមុនកាលបរិច្ឆេទនៃការឈប់សម្រាកនោះ។» (៣១ ពាក្យ, ស្មុគស្មាញ)	«ប្រសិនបើអ្នកចង់សុំច្បាប់សម្រាក សូមបំពេញទម្រង់បែបបទយ៉ាងតិច ៣ ថ្ងៃមុនថ្ងៃឈប់។» (១២ ពាក្យ, ច្បាស់ ចំ ងាយយល់)

មុនកែសម្រួល (Before - Complex & Passive)

ក្រោយកែសម្រួល (After - Plain Language)

«ក្នុងករណីដែលបុគ្គលិកមានបំណងធ្វើការស្នើសុំការឈប់សម្រាកពីការងារ នីតិវិធីនៃការបំពេញទម្រង់បែបបទត្រូវតែត្រូវបានអនុវត្តយ៉ាងហោចណាស់ ៣ ថ្ងៃមុនកាលបរិច្ឆេទនៃការឈប់សម្រាកនោះ។» (៣១ ពាក្យ, ស្មុគស្មាញ)

«ប្រសិនបើអ្នកចង់សុំច្បាប់សម្រាក សូមបំពេញទម្រង់បែបបទយ៉ាងតិច ៣ ថ្ងៃមុនថ្ងៃឈប់។» (១២ ពាក្យ, ច្បាស់ ចំ ងាយយល់)

៣. ស្តង់ដារ Document Accessibility (WCAG & Screen Readers)

ការរៀបចំឯកសារឱ្យមនុស្សគ្រប់រូប និង Screen Readers អាចអានបាន ៖

Hierarchical Heading Structure ៖ ប្រើប្រាស់ H1 សម្រាប់ចំណងជើងធំ, H2 សម្រាប់ជំពូក, និង H3 សម្រាប់ផ្នែករង ដោយមិនរំលងកម្រិត (Logical Hierarchy)។
Descriptive Alt Text សម្រាប់រូបភាព ៖ រាល់រូបភាព និងក្រាហ្វិកក្នុងឯកសារ ត្រូវតែមាន Alt Text ពន្យល់ពីទិន្នន័យក្នុងរូបភាព មិនមែនគ្រាន់តែសរសេរថា «Image» នោះទេ។
High Contrast & Readable Typography ៖ ប្រើប្រាស់ពណ៌អក្សរ និងផ្ទៃខាងក្រោយដែលមានកម្រិត Contrast ច្បាស់ (យ៉ាងតិច 4.5:1) និងប្រើ Font ស្តង់ដារដូចជា Kantumruy Pro ឬ Inter ។

LIVE DOCUMENT LAB

សាកល្បងលំហូរការងារ Document Intelligence

READY

ជ្រើសរើសប្រភេទឯកសារ ដើម្បីមើលរបៀបដែល AI ជួយដំណើរការ ស្រង់ទិន្នន័យ និងពិនិត្យផ្ទៀងផ្ទាត់។

Complex Legal Policy Clause មាត្រាគោលការណ៍ច្បាប់ស្មុគស្មាញ ៨ បន្ទាត់

Doc Intelligence Parse → Ground → Verify

Plain Language Staff Rule Simplified to 2 clear sentences + Bullet points

លទ្ធផលគំរូ ៖ AI បម្លែងមាត្រាច្បាប់ស្មុគស្មាញ ៨ បន្ទាត់ ទៅជាការណែនាំខ្លី ២ ប្រយោគ និង ៣ ចំណុច Bullet Points ដែលបុគ្គលិកគ្រប់រូបអាចយល់ និងអនុវត្តបានភ្លាមៗ។

អនុវត្តជាក់ស្តែង ៖ សាកល្បង PROMPT គំរូ

សាកអនុវត្ត • DOCUMENT PROMPT ជាភាសាខ្មែរ

សូមដើរតួជា Plain Language Editor & Document Accessibility Specialist ។ ខាងក្រោមនេះជាអត្ថបទឯកសារ [បញ្ចូលអត្ថបទ]។ សូមជួយ ៖ ១. **Rewrite ជា Plain Language** ៖ កាត់ពាក្យ Jargon ស្មុគស្មាញ, ប្រើ Active Voice, និងកំណត់ប្រយោគឱ្យខ្លីខ្លឹម ងាយយល់បំផុត ២. **រៀបចំរចនាសម្ព័ន្ធ Heading** ៖ បែងចែកជា H1, H2, H3 តាមលំដាប់លំដោយត្រឹមត្រូវ ៣. **បង្កើត Bullet Points & Tables** ៖ បំប្លែងបញ្ជីវែងៗទៅជា Bullet points ឬតារាងងាយ Scan ៤. **សរសេរ Alt Text** ៖ បង្កើត Descriptive Alt Text សម្រាប់រូបភាព ឬតារាងក្នុងឯកសារ។

ពិនិត្យការយល់ដឹង (Knowledge Check)

QUIZ ខ្លី

តើគោលដៅចម្បងនៃ Plain Language Writing លើឯកសារគឺជាអ្វី?

ចម្លើយត្រឹមត្រូវ ៖ Plain Language ជួយលុបបំបាត់ពាក្យបច្ចេកទេសស្មុគស្មាញ និងរៀបចំប្រយោគឱ្យច្បាស់លាស់ ជួយឱ្យអ្នកអានយល់ពីឯកសារបានយ៉ាងរហ័ស។

ចំណុចគន្លឹះត្រូវចងចាំក្នុងមេរៀននេះ

អនុវត្ត ៥ គោលការណ៍ Plain Language ៖ កាត់ Jargon, ប្រើ Active Voice, ប្រយោគខ្លី, Bullets, Headings ច្បាស់។
បម្លែងអត្ថបទរៀបរាប់វែងៗទៅជាបញ្ជីចំណុច (Bullet Lists) ឬតារាងដើម្បីងាយស្រួល Scan ។
រៀបចំរចនាសម្ព័ន្ធ Heading (H1, H2, H3) ឱ្យត្រឹមត្រូវតាមស្តង់ដារ Accessibility (WCAG)។
បន្ថែម Descriptive Alt Text លើរាល់រូបភាព និងតារាងសម្រាប់ Screen Readers ។

MISSION COMPLETED