On-chain និង Off-chain

១. On-chain ជាអ្វី?

On-chain មានន័យថា ទិន្នន័យ ឬប្រតិបត្តិការ ដែលត្រូវបានកត់ត្រា ដោយផ្ទាល់លើ Blockchain។ រាល់ការផ្ទេរ BTC, ETH ឬ Token មួយចំនួនពី Wallet មួយទៅ Wallet មួយទៀត ប្រសិនបើវាត្រូវបានបញ្ជាក់នៅលើបណ្ដាញ Blockchain នោះវាគឺជាទិន្នន័យ On-chain។

ព្រោះទិន្នន័យទាំងនេះនៅលើ Blockchain វាមានលក្ខណៈបើកចំហ និងអាចត្រូវបានពិនិត្យបាន តាម Block Explorer ឬឧបករណ៍វិភាគផ្សេងៗ។ នេះជាមូលហេតុដែលមនុស្សជាច្រើនចូលចិត្តប្រើ On-chain Data ដើម្បីមើលសកម្មភាពពិតនៅលើបណ្ដាញ។

ឧទាហរណ៍ On-chain មានដូចជា៖

• ចំនួន Transaction នៅលើបណ្ដាញ
• ចំនួន Wallet សកម្ម
• បរិមាណ Coin ផ្ទេរពី Wallet មួយទៅមួយ
• Coin ចូល និងចេញពី Exchange
• សកម្មភាពរបស់ Whale ឬ Holder ធំៗ

២. Off-chain ជាអ្វី?

Off-chain មានន័យថា ទិន្នន័យ ឬសកម្មភាព ដែលកើតឡើង ក្រៅ Blockchain ឬមិនត្រូវបានកត់ត្រាផ្ទាល់លើបណ្ដាញ Blockchain នោះទេ។

ឧទាហរណ៍ សកម្មភាពជួញដូរមួយចំនួននៅក្នុង Centralized Exchange អាចកើតឡើងខាងក្នុងប្រព័ន្ធរបស់ Exchange ដោយមិនមានការផ្ទេរ Coin ពិតៗចេញទៅលើ Blockchain រាល់ពេលទេ។ ដូច្នេះទិន្នន័យបែបនេះអាចត្រូវបានគេចាត់ថា Off-chain។

Off-chain Data ក៏អាចរួមមានព័ត៌មានផ្សេងៗដូចជា៖

• Order book និងការដាក់ buy/sell នៅលើ Exchange
• Funding rate និង Open interest នៅ Futures market
• ព័ត៌មានសារព័ត៌មាន និង Social media sentiment
• ទិន្នន័យ KYC, user account, និង internal exchange records

៣. ភាពខុសគ្នារវាង On-chain និង Off-chain

ភាពខុសគ្នាសំខាន់បំផុត គឺ ទីតាំងនៃទិន្នន័យ និង របៀបពិនិត្យវា។ On-chain Data មាននៅលើ Blockchain ហើយជាទូទៅអាចមើលឃើញជាសាធារណៈ។ ចំណែក Off-chain Data មាននៅក្រៅ Blockchain ហើយភាគច្រើនអាស្រ័យលើ Platform, Exchange ឬប្រភពព័ត៌មានផ្សេងៗ។

ឧទាហរណ៍ បើមាន BTC ចំនួនធំត្រូវបានផ្ទេរចូលទៅ Exchange នោះវាជា On-chain Event ព្រោះមានការផ្ទេរលើ Blockchain។ តែបើ Trader ម្នាក់ដាក់ order ធំមួយនៅលើ Exchange នោះជាទិន្នន័យ Off-chain ព្រោះវាអាស្រ័យលើប្រព័ន្ធរបស់ Exchange។

៤. ហេតុអ្វី On-chain Data សំខាន់សម្រាប់អ្នកវិនិយោគ?

On-chain Data អាចជួយអោយអ្នកយល់ពីអាកប្បកិរិយារបស់អ្នកកាន់ Coin និងចលនាសាច់ប្រាក់នៅក្នុងទីផ្សារ។ ឧទាហរណ៍៖

• បើ Coin ចូល Exchange ច្រើន អាចមានសម្ពាធលក់កើនឡើង
• បើ Coin ត្រូវបានដកចេញពី Exchange ច្រើន អាចបង្ហាញថាមនុស្សចង់កាន់រយៈពេលវែង
• បើ Active Wallet កើនឡើង អាចបង្ហាញពីការប្រើប្រាស់បណ្ដាញកើនឡើង
• បើ Whale ផ្លាស់ទី Coin ច្រើន អាចប៉ះពាល់ចិត្តសាស្ត្រទីផ្សារ

ទោះយ៉ាងណា On-chain Data មិនមែនប្រាប់ចម្លើយ 100% ទេ។ វាត្រូវប្រើរួមជាមួយ price action, volume, market structure និងព័ត៌មានផ្សេងទៀត។

៥. ហេតុអ្វី Off-chain Data ក៏សំខាន់ដែរ?

Off-chain Data ជួយអោយអ្នកយល់ពីអារម្មណ៍ទីផ្សារ និងសកម្មភាពជួញដូរដែលមិនឃើញផ្ទាល់លើ Blockchain។ ឧទាហរណ៍ Futures traders អាចត្រូវបានវិភាគតាម Open interest, funding rate, liquidations និង order book imbalance។

ផ្នែកមួយទៀតគឺព័ត៌មាន។ ដំណឹងល្អ ឬដំណឹងអាក្រក់ អាចប៉ះពាល់តម្លៃបានខ្លាំង ទោះបីជាទិន្នន័យ On-chain មិនទាន់បង្ហាញភ្លាមៗក៏ដោយ។ ដូច្នេះអ្នកដែលចង់យល់ទីផ្សារជ្រៅ គួរមើលទាំង On-chain និង Off-chain ជាមួយគ្នា។

៦. ឧទាហរណ៍ប្រើ On-chain និង Off-chain ជាមួយគ្នា

សូមស្រមៃថា BTC កំពុងឡើងថ្លៃ។ អ្នកមើលឃើញថា:

• On-chain: BTC ចូល Exchange ច្រើន
• Off-chain: Futures funding rate ឡើងខ្ពស់
• Price chart: តម្លៃឡើងលឿនខ្លាំង

ករណីនេះអាចបង្ហាញថា ទីផ្សារកំពុងក្តៅខ្លាំង ហើយមានហានិភ័យនៃការកែតម្លៃចុះ។ តែបើ On-chain បង្ហាញថា Coin ត្រូវបានដកចេញពី Exchange ច្រើន ហើយទីផ្សារមាន volume គាំទ្រល្អ នោះវាអាចជាសញ្ញាថា investor កំពុងកាន់រយៈពេលវែង។

៧. ចំណុចសំខាន់ដែលត្រូវចងចាំ

សូមត្រៀមខ្លួនសម្រាប់មេរៀនបន្ទាប់៖ “មេរៀនទី១១៖ DCA Strategy”។